Robo Danışmanların Gelişimi

Gittikçe artan nüfus, büyüyen ekonomiler, gelişen finansal sistemler ve artan finansal okur yazarlık oranları her geçen yıl daha fazla insanın tasarruf ve yatırım yapmasını sağlıyor. Örneğin, 2010 senesinde sadece Amerika’da 8,5 milyon olan akredite yatırımcı sayısı 2020 yılı itibari ile 13,5 milyonu aşmış durumda. Akreditie yatırımcı büyük ölçekte işlem yapan ve Amerika Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu tarafından kabul edilen yatırımcıları gösteriyor.  Akredite olmayanlar da dahil edildiğinde bu rakam çok daha fazla.

Robo Danışmanlar 2000’li yılların başlarında finans sektöründeki danışmanlar ve yöneticiler tarafından bazı yatırım hizmetleri için kullanılıyordu. Herkes tarafından kullanılabilen ilk Robo Danışman olan Betterment 2008 yılında kurulmuş ve 2010 yılından itibaren hizmet vermeye başlamıştır. Başlarda Robo Danışmanlar kullanıcıya basit bir arayüz sunarak daha çok pasif yatırım stratejileri sunmaktaydı. Zamanla kendilerini geliştiren Robo Danışmanlar pasif ve aktif yatırım stratejilerini beraber sunmaya başladılar. Çoğunlukla modern portföy teorisi, black-litterman modeli, teknik analiz ve risk değeri (VAR) gibi kabul gören modeller kullanılıyor. Bazıları uzman ve fon yöneticisi görüşleri ve yatırım komite kararlarını entegre ediyor. Son dönemde makine öğrenmesi kullanan yapay zeka tabanlı Robo Danışmanlar ön plana çıkıyor.  

Hızla büyüyen sektör büyük bir potansiyele işaret etmektedir. Önümüzdeki üç sene içinde Dünya’daki tüm varlıkların %10’nunun Robo Danışmanlar tarafından yönetilmesi ve 400  milyondan fazla kişinin Robo Danışmanları kullanması beklenmektedir. 2020 yılı itibari ile Dünya genelinde yaklaşık 350 tane Robo Danışman bulunmaktadır ve bunların 200 tanesi Amerika’dadır. Amerika’yı Avrupa, Çin ve Japonya takip etmektedir.

Dünya’da Vanguard (Amerika) pazar lideri konumundadır. Schwab Intelligent (Amerika) ikinci sırada yer almaktadır. Betterment (Amerika), Wealthfront (Amerika), Personal Capital (Amerika), Charles Schwab (Amerika), FutureAdvisor (Amerika), TD Ameritrade (Amerika), Acorns (Amerika), M1 Finance (Amerika), Wealthsimple (Kanada), Nest Wealth (Kanada), WealthBar (Kanada), Scalable Capital (Almanya, Avusturya, İsviçre, İngiltere), Easyfolio (Almanya), Nutmeg (İngiltere),  Money Farm (İngiltere, İtalya), Wealthify (İngiltere), True Wealth (İsviçre), Simple Wealth (İsviçre), Etfmatic (Avrupa), Feel Capital (İspanya), Easyvest (Belçika), FundShop (Fransa), Portu (Çek Cumhuriyeti), Finax (Slovakya), AkıllıBES(Türkiye), Akıllı Param (Türkiye), Chloe by 8 Securities (Hong Kong), Aqumon (Hong Kong), Kristal Ai (Singapur), Smartly (Singapur), 5paisa (Hindistan) ve ScripBox (Hindistan) önde gelen Robo Danışmanlardır.